Kansen voor aardbevingsgebied

LOPPERSUM - Jaap Nauta uit Loppersum vindt dat het herstellen van de aardbevingsschade kansen biedt voor de regio. Hij is druk bezig om inwoners en overheden hiervoor enthousiast te krijgen.

“Ik woon sinds 1993 met veel plezier in Loppersum,” vertelt Jaap Nauta. “Toen mijn woning aan de Appelhof te maken kreeg met aardbevingsschade was ik woest. Ik wilde meteen vertrekken uit dit gebied en heb het daar met mijn vrouw en kinderen over gehad. Zij waren niet voor een vertrek en we zijn gebleven in Loppersum. Inmiddels is er voor ruim € 20.000 aan de woning hersteld. Het gevoel om te vertrekken werd versterkt toen op 16 november vorig jaar Hans Alders een bijeenkomst hield in Loppersum. Hij vertelde dat alle huizen geïnspecteerd moeten worden en dat naar verwachting 60 À 70% in aanmerking komt voor nieuwbouw. De huizen die daarvoor niet in aanmerking zouden komen, moesten waarschijnlijk verstevigd worden. Dat nieuws sloeg in als een bom. Ik vroeg mij meteen af wat dat zou betekenen. Weer hadden we een gesprek. Blijven of gaan we weg? Als we zouden blijven, dan is het ook voor de langere tijd. Ik had weinig zin om 2 jaar in de ellende te zitten en daarna te gaan verhuizen. De keuze was om te blijven.” Toen de keuze van het gezin Nauta was bepaald, begon Jaap na te denken of er van de situatie ook was positiefs te maken was. “Ik wil van Loppersum de mooiste gemeente van Nederland maken en elke dag wat positiefs posten. Ik ben de campagne ‘Eldorado Loppersum’ gestart. Er zijn 101 redenen waarom Loppersum de mooiste gemeente van Nederland is. Als de huizen toch gesloopt en opnieuw opgebouwd moeten worden, dan schept dat, hoe gek het misschien ook klinkt, ook kansen. Ik neem als voorbeeld mijn eigen huis. Het huis is gebouwd in 1993. Inmiddels zijn we wel jaren verder en zijn mijn wensen veranderd. De kinderen zijn of gaan het huis uit en misschien wil ik het huis wel anders gaan indelen. Ik denk als je dan toch opnieuw gaat bouwen, neem deze wensen dan mee. Maak de huizen meteen levensloopbestendig. Ook is het mogelijk om de huizen klimaatneutraal te maken. Wat zou het geweldig zijn om van Loppersum de eerste aardgasvrije gemeente te maken en de woning niet meer op gas aan te sluiten, maar op alternatieve energiebronnen. Daarmee los je ook het probleem van de gaswinning op. Het zou toch gek zijn als je tegen de rest van Nederland zegt dat er geen gas moet worden gebruikt, maar dat je zelf wel op aardgas blijft stoken. Loppersum wordt dan de gemeente van de toekomst. Ik heb het de naam GvdT genoemd. Gemeente van de Toekomst. Bekt ook lekker. Ook wijken kan je opnieuw gaan indelen. Neem bijvoorbeeld de wijk Opwierde in Appingedam. De wijk is gebouwd in een tijd dat weinig mensen een auto hadden. Inmiddels heeft bijna iedereen een auto. Dan zit je al snel met parkeerproblemen. Als je dan toch bezig bent, is het zonde om niet door te gaan pakken. Kortom: als je het doet, doe het dan goed.” “Ik begrijp dat dit niet voor iedereen meteen een logische gedachte is,” erkent Nauta. “Als ik met buurtgenoten in gesprek ga, dan willen ze eerst niks veranderen. Als je doorvraagt blijkt dat bijna iedereen wel iets aan zijn woning wil veranderen en dat mensen enthousiast worden. Het belangrijkste is dat mensen gehoord worden en dat is nooit gebeurd. Er is telkens gepraat over mensen, maar niet met mensen. De bewoners moeten zelf de regie houden. Ik stel dan ook voor om voor elke woning een budget van 3 ton beschikbaar te stellen. In Loppersum staan 1100 woningen. Als je die helemaal opnieuw laat bouwen en mensen de vrijheid laat hoe zij dit willen gaan doen, dan ben je € 330 miljoen kwijt. Een schijntje als je vergelijkt wat er door de jaren heen aan de aardgaswinning is verdiend. Ook bespaar je de kosten van schade-experts. Momenteel is het voornamelijk zo dat geld wordt rondgepompt. Ik heb meegemaakt dat er een expert kwam kijken of er ook asbest in mijn woning zat. Ik vertelde hem dat mijn woning in 1993 is gebouwd en dat er toen al niet meer met asbest werd gebouwd. Dat wist hij, maar het protocol schreef het voor. Je kan met dat geld ook andere dingen doen. Geen schaderapporten meer opstellen, maar gewoon alle schade herstellen en iedere vijf jaar de aannemer langs laten komen om de scheuren te laten repareren. Deskundigen als architecten kunnen adviseren en laat vervolgens de bewoners kiezen hoe zij de omgeving vorm willen geven. Het is belangrijk dat mensen uit de slachtofferrol komen en de regie in eigen handen nemen en houden. Niet passief naar de situatie kijken, maar actief zelf het heft in handen nemen. Daar bereik je veel meer mee.” Volgens Nauta is het niet heel moeilijk om dat bereiken. “Belangrijk is dat er gecommuniceerd wordt. Partijen moeten met elkaar in gesprek gaan en de bewoners moeten gevraagd worden naar datgene wat zij willen. Een gesprek op gelijkwaardig niveau. Geef mensen ook de tijd om er over na te denken. Zij kunnen het er dan ook met hun buren over hebben. Wat ook heel belangrijk is dat mensen kunnen vertellen wat het met hen doet. Ik werd laatst gevraagd om mijn verhaal te houden bij een bijeenkomst. Een dorpsgenoot vertelde dat zij van de aardbevingen veel last heeft. Zij is bang om haar kinderen een keer onder het puin weg te moeten halen en heeft daar slapeloze nachten van. Dat is verschrikkelijk. Het is tijd dat ook hier aandacht voor is.”