Historie, sfeer en beleving tijdens ZZ Races

ZEERIJP

Op het langste nog intact zijnde racecircuit van Nederland vinden zaterdag 16 juni de historische ZZ Races plaats. Die staan om de drie jaar op de rol.

Op het 5,8 kilometer lange stratencircuit tussen Zeerijp en ’t Zandt (twee keer de Z) is in acht raceklassen de voortgang van de techniek in de motorsport van voor 1950 tot het eind van de jaren zeventig van de vorige eeuw van dichtbij te bekijken.

Nog  dichterbij als de toeschouwers een kijkje nemen in het rennerskwartier aan de Tolweg. In tegenstelling tot in de moderne racerij staat het iedereen vrij om daar rond te lopen en de technische snufjes, die er ook vroeger al waren, nauwkeurig onder de loep te nemen. „Dat heeft alles te maken met de sfeer en beleving die rond historische motorsport hangt,” weet secretris Jolanda Jager, die zelf een Moto Guzzi 850 Le Mans Mk1 uit 1976 als vervoermiddel heeft. „Het is ook leuk om te zien dat iedereen daar zo van geniet. Het is in het rennerskwartier een heel sociaal gebeuren. De coureurs – vaak echte techneuten – geven graag uitleg over hun motor. Het zijn allemaal mensen die met hun hobby bezig zijn. Vaak wordt ook nog tot vlak voor de start van de wedstrijd gesleuteld.”

In het rennerskwartier vindt overigens wel een botsing met ‘nieuwerwetsigheid’ plaats. Vlak naast de oude racers staan tien nieuwe elektrische motorfietsen opgesteld, het toppunt van hedendaagse techniek. Die worden ook nog eens vergezeld door een heuse Tesla met vleugeldeuren. Het is zo’n beetje vloeken in de kerk. Eerder dit jaar waagden de ZZ Races zich tijdens hun voorshow ook al aan die opmerkelijke tegenstelling door tussen de oude racemotoren een elektrsiche racer neer te zetten. Verstokte liefhebbers die daar moeite mee hadden, konden nog wel gniffelen over de beperkte actieradius van deze moderne tweewielers.

Vice-voorzitter Jan Koning houdt er wel van om het publiek op deze manier te prikkelen. „En bovendien doen die elektrische bikes van tegenwoordig qua uiterlijk zeker niet onder voor een straatracer. Het gaat ons tenslotte om de vooruitgang in beeld te brengen.” Deze tweede dame in het bestuur rijdt – niet geheel verrassend – op een moderne Suzuki GSR 750.

De ruim 200 coureurs komen uit in zeven klasses van de Historische Motorsportverening (HMV), die jaarlijks 15 van dit soort races op het programma heeft. De eigenzinnige ZZ Races hebben het zo voor elkaar dat ze altijd ook een eigen klasse mogen bedenken. „Daar zijn we uniek in,” weet Jager. „Drie jaar geleden hadden we als extraatje de Italiaanse klasse, nu hebben we gekozen voor de jaren’70 klasse. Die hebben we zes jaar geleden ook gehad en daar deed ook Wil Hartog aan mee, die in 1977 de TT van Assen heeft gewonnen. Het zijn de drukst bezochte ZZ Races geweest, met zo’n 3000 man publiek. Normaal hangt het bezoekersaantal rond de 2000, maar ik denk dat de show in het rennerskwartier wel eens wat extra volk kan gaan trekken.”

De jaren ’70 klasse heeft als publiekstrekker ook het grootste deelnemersveld met veel coureurs uit de regio die zich niet de gelegenheid willen laten ontgaan om op een origineel stratencircuit te kunnen rijden. Het gaat bij de ZZ Races overigens niet om de snelste tijden. Diegenen die het meest regelmatig weten te rijden gaan met de grootste bekers naar huis.

In alle klasses zijn twee manches van – al naar gelang de snelheid – drie of vier ronden. En in een aantal klasses gaat het nog best hard. Er worden niet voor niks 2300 stropakken over het parcours verdeeld, in de bochten en om de lantaarnpalen en bomen. „Gelukkig hebben we 180 vrijwilligers ter beschikking,” vertelt Koning. “Het is ook echt een groot evenement. Er komen duizend dranghekken langs het circuit en er moeten 23 posten voor baancommissarissen worden ingericht..”

Na de trainingen, die al om 09.30 uur beginnen, zorgen de races van 12.30 tot 17.30 uur voor een hoop decibels. “Niet iedereen is daar blij mee,” constateert Jager. „Maar het evenement wordt toch breed gedragen in beide dorpen. Als je alleen al kijkt naar de collecte onder inwoners die binnen het kassagebied wonen. Die heeft in twee uur tijd toch even een kleine 1500 euro opgebracht. Verder hebben we veel sponsoren en doen we praktisch alles zelf. Zo hebben we een heuse broodsmeerploeg die de lunchpakketjes voor alle betrokkenen maakt.”

Koning wijst er nog even op dat de motor die tussen de manches door over de baan rijdt, om te controleren of alles nog veilig is, ook een elektrische is. Elektrische motoren mogen misschien ook meedoen aan het defilé om 12.00 uur als alle motoren zich tegelijk presenteren middels een rondje over het circuit. Het gevoel van 1946 en 1947 keert dan even terug. De race van ’t Zandt en Zeerijp was destijds één van de serie van vier wegraces in Nederland. Tubbergen, Assen en Zandvoort waren de andere circuits.

Bram Noordhuis